replika telefon ve islam bilgilerim634 evet arkadaslar bugün replika telefon yazılarını yazdı ve replika telefon diyorki Kur’an’da oruç tutamayacak durumda olanların ödeyecekleri Ti çüsü konulurken:“Oruç tutmaya güçleri {^etmeyenlere bir yoksulu doyuracak /idye uardır. Bununla birlikte kim kendi gönlünden bunun da ötesinde I yönelirse bu da onun için daha iyi olur
denilir. Bilindiği gibi fakıhler; Bir günün orucu için 1 /idye - 1 fitre ölçüsünü koyarak hadislerdeki fitre miktannı yanı 1 Sa' ölçüsünü [yoksulun bir günün doi^umluğu olarak görmüşlerdir. Söz konusu âyette görüldüğü gibi gönülden bir fazlaya yönelmek ise daha güzel görülmüş ve fakat o bir mecburiyet olarak ortaya konulmamıştır. Yemin keffaretit^le ilgili seçeneklerden en düşüğü olarak konulan fakiri doyurmaya gelince bu, âyette;
“Ailenize yedirdiğinizin ortalama seuli^esinden on {yoksula ^edirmek”^'^,
ölçüsüyle verilmiştir. Burada kefjaret cezasına çarptırılan kişinin malî konumuna göre seçenekler sunulmuştur. Yoksula yedirme ölçüsü de burada yine mükellefin bu malî seviyesine göre olmuştur. Bu seviye de. cezaî mükellefiyet altında olanlann durumuna göre elbet farklı farklıdır. Bu yönüyle bu âyet aslında her kes için ortalama bir ölçü tespitine izin vermez.
Keffaretler’de, içlerinde infak/ibadet unsurlan olsa da cezaî boyut esastır ve bu bakımdan da onlarda “nisap” yoktur ancak Kur'an’daki “kola^'lık ilkesi" çerçevesinde kişinin malî durumuna göre ona keyfî olmayan, sırası mecburi seçenekler sunulmuştur. Fitre ise ceza değil ibadet olarak bir mükellefiyetrir. Bu açıdan keffaret için konulan bu ölçü Fitre için, az önce değindiğimiz ve Fidye ile ilgili âyette de ifadesini bulan ancak gönülden fazlayı verme konusu olur. İslam-da ister “infak” ve ister diğer ibadet türleri ve güzel ahlâkla ilgili olsun her güzel şeyin, israfa kaçmamak üzere daha fazlası daha güzel bulunup özendirilmiştir. Dinin bütün bu temel yapısı ve de siyaseti kavranmadan yola çıkılırsa ondaki ölçüler, sayılar ve miktarlar düzeni, durmadan değişebilen beşeri tercihlere terk edilerek onun, tâbir caizse kutsiyet niteliği bozulmuş olur.
g. Fitreye katılım nispeti: Miktar olarak az olduğu için toplumda fitre mükellefiyetini yerine getirme en üst seviyede gerçekleşmektedir. Hatta mükellef olmayanlardan bile ödemelerin yapılması bunun ayrıca bir göstergesidir Rahat ödenebilir azlıkta olması dolayısıyla fitrede gerçekleşen bu katılım, ayr boyutta ve içtenlikle katılım sağlamayı gerçekleştirmede vatandaşlık mükelj# fiyeti vergilerin nispetleri için de bir ışık tutucu olabilir. Eminim ki ülkemb^' ve İslam dünyasında Fitreye katılım ve bu yolla varlıklıdan yoksula aktarıl; gelir üzerinde yapılacak anket çalışmaları tahminlerin üzerinde bir meblağ karşılaşacaktır.
2- Fitreyi Para Ve Diğer Bir Kıymetiyle Ödeme
Hanefîler dışındaki üç mezhep ve Zahirîler -ki bunlar çoğunluğu teşl^ü ler- zekâttaki görüşlerine de uygun olarak Fitrede, fitre maddesi olabilet^iç aynî (bizzat gıda maddesi olarak kendisini) ödemeyi şart görüp para veve onlardan önce halîfe Ömer b. Abdilazîz, sonra Haşan el-Basrî ve Ata dönemlerin bu ünlü fakıhleri ise ilke olarak bir diğer kıymetiyle ödemeyi gördüler. Hanefîlerce fitrenin, kendi temel maddeleri dışında her hangi ( bir karşılıkla ki bu para yahut başka gıda maddesi, bir mal/eşya olur, ödenrr caizdir^'.
Para olarak ödeme, yoksulun istediği şeyi satın alma imkânını elde bilmesi açısından çağımızda çoğu yerde daha uygun olabilir. Diğer görüşe h olmak bu yönden uygun düşmez. Hanefî yaklaşımı doğrultusunda mesela 1 yer ve kişiler için bir kahvaltılık ve diğer temel yiyeceklerin verilmesi çok d makbule geçebilir.
Burada yoksul açısından hangisinin daha iyi olacağı önem taşıdmı mükellefe hangisinin daha kolay geleceği de önem taşır. Din ve Fıkıh sadec tarafı gözeterek hükümler koymazlar.
D- fitre verilip verilemeyecekler Ve
BİR FİTRENİN BÖLÜNMESİ
Fitre, usul ve furûa; yukarıya doğru ana-baba. dede, nine ve aşap ru evlatlar, kızdan olsun oğuldan olsun torunlar ve onların çocuklarına, mahkemece üzerine nafakası yüklenmiş yakına verilemez. Bunların ( kardeşlerden başlamak üzere diğer yan akrabalara fitre verilebilir. Bu zekâttaki gibidir^^.
Fakihlerin çoğu (cumhur) Fitrenin sarf yeri ile Zekât âyetinde geçt sarf yerini aynı görürlerken bazıları da fitreyi bunlardan sadece fukara
sullara tahsis etmişlerdir ki Mâlikîler bu görüştedirler. Bence doğrusu da bu-dur. el-Kardauî’n'm yazdıklarına bakılırsa bir görüşünde Ahmed b. Hanbel ve anun mezhebinden İbn Teymiyye ve İbn Kayyim’in görüşleri de Mâlikîler gibidir. Hanbelîlerde bu konuda mezhep içi ihtilâf olduğu anlaşılmaktadır. Bu bakımdan fitrenin tüm zekât yerlerine harcanacağı yönünde ittifak bulunduğu, ifadesi gerçeği yansıtmamaktadır. Hadisler fitrede sadece yoksuldan bahsetmiştir. Eğer diğer ve mesela yolcu gibi sınıflara fitre verilecekse onlarda yine o sıradaki yok-sulluk veya ihtiyaç göz önünde bulundurulmalıdır ki Cezîrî kitabında Mâlikîler çin bu görüşü tesbit etmiştir.
Ebû Hanîfe hariç hiç bir fakih fitrenin gayri müslim vatandaş (zimmî) a ,/erilmesini caiz görmez iken o genel sadaka hükmünden yola çıkarak bunu caiz görür^.
Bir fitrenin bölünüp birden çok yoksula verilebileceği görüşü hâkim ol-Tiakla birlikte buna karşı görüşler de vardır. Bir yoksula ise birden çok fitre verilebilmektedir^'^.
-Zekâtta olduğu gibi fitrede de onu verirken fitre olduğunu söylemek gerek-i olmayıp bunun yerine hediye, hibe, ikram, bağış gibi kelimeler kullamlabiUr.
3 Bütün bu görüşler için bak. Y. Kardavî, II, 956-958; el-Cezîrî, 1, 627-630; V. Zuhaylî, 11, 912 TDV İlmihalinde bu konuda ittifaktan bahsedilir ki bu. yeterince araştınimamaktan kaynak
nünde dersler verirken onun, önce bunlara tapar gibi yapıp sonra da vazgeçç^^ı^ neden tapılamayacağının gerekçelerini ortaya koyduğunu görürüz^ Bu kurb meselesinde Hz. İbrahim'in Allah’a bağlılığı mı deneniyor yoksa insanlığa
lirttiğim yönde bir ders verilmek mi isteniliyor, burada hangi maksat asıl
öndedir? Bu bir irşat yoludur ki burada da böyle bir şey olmeılıdır. Nitekim teşebbüs içerisinde onun karşısına bir kurbanlık çıkarılarak; o değil bu, denilmci iste n m iştir (*). Sahabe (r.a)’nin sorması üzerine kurban, Peı^gamber tarafından
“Babanız İbrahim’in sünneti’’^.
diye tanıtılmıştır. Buradaki sünnet doğrudan onun hükmünü de ifade edebife. ceği gibi bu; ondan beri devam edip gelen bir ibadet anlamını da ifade edebi Onun bunu Hz. İbrahim (s.a)’e kadar vardırması ondan öncesi olmadığı anla mına da gelmemelidir. Kur’an’da;
“Biz her ümmete (gönderdiğimiz dinde), kendilerine rızık olarak uerdiğiı dört ayafc/ı çift tırnaklı o belli haı^vanlar (behîmetu'ben 'âm) üzerineAlIal adını anıp onları kurban etmelerini bir ibadet kıldık"'*,
denilir ki bu da onu ilk peygamberlere kadar götürür. “Behîmetu’l-en 'âm ramı ilerde açıklanacaktır. Bu kurban ve kurbanlıklar şüphesiz diğer dir sapmalar göstermiş onun yerine değişik tür bedeller vs. konulmuştur.
bak. En 'âm, 6/76-78
Ben Uzay Âi>etleri adlı kitabımda bu gelen kurban ve onun göklerle bir bağlantısı olup olmad özel başlığı içerisinde ele almıştım ki merak edenler oraya bakabilirler.replika telefon yazdı ve hzırladı.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder